Merhaba Misafir

Jacques Lacan’ın psikananalitik söylemleri bağlamında Luis Bunuel’in sürreel sineması üzerine bir inceleme

PDF

Psikanalizin önemli ismi Jacques Lacan felsefeyi psikanaliz ile sıklıkla ilişkilendirmiş, bireyin gerçekle ile olan ilişkisini açıklamada bilinçdışının vazgeçilmezliği vurgulamıştır. İletişimi başarılı bir yanlış anlama şeklinde yorumlayan Lacan, söylenenden çok söylenmeyen ile ilgilenmiş ve insanın yalnızca davranışlarının incelenmesini yetersiz bulmuştur. İspanyol yönetmen Luis Bunuel de geleneksel sinemanın doğrusal anlatımı ve rasyonel ilişkilendirmelerine her zaman soğuk bakmış, insanı anlamada her türlü belirginliğin dışına çıkılması gerektiğine inanmıştır. Rasyonel değerlendirmeleri aydınlatıcı olmaktan fazlasıyla uzak bulan yönetmen sürrealizmi tercih etmiştir. Lacan’ın çalışmaları bilinçdışının bir dil gibi yapılandığını bu yüzden çözümlenemez bir karanlık değil kişiyi bütünüyle içinde barındıran bir bulmacaya benzediğini ortaya koymaya yöneliktir. Lacan’ın düşüncesine yakın bir biçimde perdeye bunun ipuçlarını serpiştiren Bunuel bize insana dair daima birden fazla seçenek sunmuş, hiçbir zaman belirgin formüllere oturan öykülerle ilgilenmemiştir. Lacan’ın insanı bilinçdışında aramasıyla Bunuel’in sinemasında kişi ve olayların zaman, mekan bağlamında rasyonel bir dizgiye oturmaması önemli bir paralellik içermektedir. Bu makale psikanaliz ve sinema bağlamında disiplinlerarası bu ilişkilendirmeyi ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Yayınlandığı Kaynak : Sosyal Bilimler Dergisi (SOBİDER)
  • Yıl : 2019
  • DOI : 10.16990/SOBIDER.5102
  • Cilt : 6
  • Sayı : 38
  • eISSN : 2149-0821
  • Sayfa Aralığı : 276-290
  • IO Kayıt No : 98948
  • Yayıncı : Doç. Dr. Özcan Bayrak