Merhaba Misafir

15 Temmuz Darbe Girişiminin Sosyolojisi Üzerine

PDF

Türklerin millet ve devlet oluş süreçlerine ilişkin olarak kullanılan “ordu millet” ve “asker devlet” nitelendirmeleri, asker olgusunu daima merkeze oturtmuştur. Bu kadar merkezi bir konum elde eden askerin/ordunun, toplumsal ve siyasal yaşamla da sıkı bir ilişkisi olmuştur. Bu bağlamda ordu, siyaset ve toplum ilişkisi; Orta Asya’dan Anadolu’ya, Osmanlı’dan Cumhuriyete çeşitli biçimlerde hep var olagelmiştir. Dolayısıyla ordu-siyaset ilişkisi, Türkiye toplumunun sosyolojisinde daima karşılığı bulunan ve siyasi tarihteki yerini alan bir ilişki biçimi olarak temayüz etmiştir. Söz konusu ilişkinin tarihsel serüvenine bakıldığında; zaman zaman biri diğerini etkileyen ve vesayet altında tutmaya çalışan, bazen de Osmanlı ve Cumhuriyet Batılılaşması süreçlerinde görüldüğü gibi işbirliği yaparak toplumu tanzim etme şeklinde kendini göstermiştir. Bu ilişkide kazan kaldırma, kalkışma, vesayet altına alma, müdahale etme ve darbe gibi kavramlarla ifade edilen gelişmeler, ordunun siyaset üzerinde etkili olması, yönlendirmesi ve iktidar imkânlarını kullanması biçiminde tezahür etmiştir. Bu tür müdahaleler, genellikle devlet yapısındaki en örgütlü ve kapsamlı silahlı güç olan ordu veya onun desteklediği bir grup eliyle gerçekleştirilmekte ve zor kullanılarak hükümetin devrilmesi veya iktidarda olan siyasi otoritenin uzaklaştırılmasıyla sonuçlanmıştır. Cumhuriyet’in kuruluş sürecinde ordunun etkin ve merkezi bir rol üstlenmesi, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin (TSK) rejimi koruma ve kollama görevini daima kendisinde görmesine yol açmıştır.

Yayınlandığı Kaynak : Tezkire Dergisi
  • Yıl : 2016
  • Cilt : 2016
  • ISSN : 1302-7875
  • Sayı : 57
  • Sayfa Aralığı : 0-0
  • IO Kayıt No : 43330
  • Yayıncı : Tezkire Yayıncılık